Aziz Sancar Onaylı

Aziz Sancar (1946, Mardin), Türk doktor, akademisyen, biyokimyager ve moleküler biyologdur. Aziz Sancar 17 Nisan 2026 itibarıyla 79 yaşındadır. 2015 yılında Nobel Kimya Ödülü'nü kazanarak bu başarıya ulaşan ilk Türk bilim insanı olmuştur.

Mardin'in Savur ilçesinde sekiz çocuklu bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelmiştir. İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden birincilikle mezun olduktan sonra doğduğu ilçe olan Savur'da iki yıl boyunca sağlık ocağı hekimliği yapmıştır. Daha sonra TÜBİTAK bursuyla ABD'ye giderek Teksas Üniversitesi'nde (Dallas) moleküler biyoloji alanında doktora eğitimini tamamlamıştır. Yale Üniversitesi'nde DNA onarımı üzerine doktora sonrası çalışmalarını yürütmüş, ardından Kuzey Karolina Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyokimya ve Biyofizik Bölümü'ne katılarak "Sarah Graham Kenan Profesörü" unvanını almıştır.

Hücrelerin hasar gören DNA'ları nasıl onardığını ve genetik bilgisini nasıl koruduğunu haritalandıran araştırmaları sayesinde, 2015 yılında Tomas Lindahl ve Paul Modrich ile birlikte Nobel Kimya Ödülü'ne layık görülmüştür. Ayrıca sirkadiyen saat (biyolojik saat) ve fotoliyaz enzimi üzerine çığır açan keşifleri bulunmaktadır. Bilimsel çalışmalarının yanı sıra eşi Gwen Boles Sancar ile birlikte ABD'de okuyan Türk öğrencilere destek olmak ve Türk kültürünü tanıtmak amacıyla Aziz ve Gwen Sancar Vakfı'nı kurmuştur. Sancar, Nobel Ödülü madalyası ve sertifikasını Anıtkabir'e bağışlamıştır.